W
Matura z WOS-u12 maja 2027, 9:00CKE
Wszystkie zadania

Egzamin maturalny z WOS – czerwiec 2024

Zadanie 22

(0–7) pkt
Sesja:
dodatkowa
Rok:
2024
Kod:
MWOP-R0-100-2406
Strony:
26, 27, 28, 29

Materiał 1. Fragment ustawy obowiązującej w Rzeczypospolitej Polskiej Art. 17. Realizacja prawa osób należących do mniejszości do nauki języka mniejszości lub w języku mniejszości, a także prawa tych osób do nauki historii i kultury mniejszości odbywa się na zasadach i w trybie określonych w ustawie […] o systemie oświaty […]. Art. 18. 1. Organy władzy publicznej są obowiązane podejmować odpowiednie środki w celu wspierania:

1) działalności zmierzającej do ochrony, zachowania i rozwoju tożsamości kulturowej mniejszości;

2) integracji obywatelskiej i społecznej.

2. Środkami, o których mowa w ust. 1, mogą być w szczególności dotacje celowe lub podmiotowe […].

4. Środkami, o których mowa w ust. 1, mogą być również środki przekazywane z budżetu jednostki samorządu terytorialnego organizacjom i instytucjom, realizującym zadania służące ochronie, zachowaniu i rozwojowi tożsamości kulturowej mniejszości lub integracji obywatelskiej i społecznej.

5. Dotacje podmiotowe, o których mowa w ust. 2, mogą otrzymywać organizacje mniejszości lub mające istotne znaczenie dla kultury mniejszości instytucje kulturalne. Dz.U. 2005, nr 17, poz. 141, z późn. zm. (stan prawny na 17 kwietnia 2024 r.).

Materiał 2. Tekst publicystyczny o Wietnamczykach w Polsce

Pierwsi obywatele Wietnamu, którzy przyjechali studiować w naszym kraju, pojawili się na początku lat 50-tych [XX wieku], w odpowiedzi Polski na apel ONZ o udzielenie pomocy edukacyjnej krajom rozwijającym się. […] Polska była więc dla przybyszów z Wietnamu krajem atrakcyjnym, do którego jechali[,] wiedząc, że będą mile widziani. Obraz Wietnamczyka w Polsce kształtował się jako obraz osoby zdolnej, pracowitej, uprzejmej i spokojnej. Studenci ci po ukończeniu nauki zobowiązani byli do powrotu do kraju, jednak wielu z nich pozostało w Polsce i tu zakładało swoje rodziny (niejednokrotnie z obywatelami polskimi), rozpoczynało także pracę i wychowywało swoje dzieci. Dziś to oni – dobrze wykształceni [i dobrze] usytuowani materialnie, absolwenci polskich uczelni tworzą elitę wietnamskiej diaspory w Polsce. […]

[W latach 90. ubiegłego wieku] możemy mówić o drugiej fali imigracji Wietnamczyków do Polski, której rozkwit przypada na lata 1994–1997. […] W chwili obecnej nie jesteśmy w stanie określić dokładnej liczby migrantów wietnamskich zamieszkujących na stałe w Polsce. […] Różne źródła wskazują na liczbę od 20 000 do nawet 40 000 osób. […] Diaspora wietnamska zamieszkuje przeważnie w dużych miastach, takich jak Warszawa, gdzie skupia się ok. 2/3 ogółu, dalej można wymienić[:] Łódź, Szczecin, Gdańsk, Kraków, Wrocław i Zieloną Górę. Społeczność ta jest zróżnicowana pod względem wieku, wykształcenia, religii, jednak nie przeszkadza jej to w tworzeniu dość hermetycznego środowiska […].

Starsi migranci, pomimo zamieszkiwania w Polsce już kilka lub kilkanaście lat, jak i osoby zróżnicowane wiekowo, których pobyt nie przekracza jednego roku, znają tylko podstawowe słowa w języku polskim. Sytuacja jest inna w przypadku osób w średnim i młodym wieku, które często, wykształcone w polskich szkołach, operują językiem polskim w niemniejszym stopniu niż językiem ojczystym. […]

Obok wietnamskiej pagody na warszawskiej Pradze znajdowało się także centrum kultury wietnamskiej. Budowa oraz utrzymanie obu obiektów powstały z funduszy prywatnych jednego z zamożnych migrantów […].

P. Staniszewska, Kultura i życie religijne migrantów wietnamskich w Polsce, „Nurt SVD” 2012, nr 46, s. 84–92.

Zadanie 22.

(0–7)

Jako osoba reprezentująca organizację Wietnamczyków w Polsce przygotuj wystąpienie na temat funkcjonowania tej grupy mniejszościowej. Z wykorzystaniem obu materiałów w tym wystąpieniu: – przedstaw – odnosząc się do ustawowego definiowania – argumenty za uznaniem Wietnamczyków będących obywatelami polskimi za mniejszość (właściwego typu) oraz zgłoś postulat korekty jednego z ustawowych warunków uzyskania takiego statusu; – przedstaw – wynikające z praw człowieka – możliwości działań członków grupy mniejszościowej Wietnamczyków na rzecz zachowania własnej tożsamości kulturowej oraz uzasadnij, że uzyskanie statusu mniejszości właściwego typu gwarantowałoby większą ochronę tej tożsamości w przypadku dzieci i młodzieży; – zaproponuj działania organizacji (którą reprezentujesz) na rzecz: rozwoju tożsamości kulturowej grupy mniejszościowej Wietnamczyków oraz integracji społecznej i obywatelskiej – działania możliwe po uzyskaniu przez tę grupę statusu mniejszości właściwego typu.